Polskie rolnictwo coraz częściej boryka się z rosnącymi kosztami energii i z wymogami środowiskowymi, które wymuszają zmianę sposobu zasilania gospodarstw. Wielu gospodarzy dostrzega, że tradycyjne rozwiązania energetyczne nie wystarczają, gdy ceny prądu i paliw rosną szybciej niż dochody z produkcji rolnej. W tym kontekście pojawia się pytanie, jak w praktyce przeprowadzić inwestycje w gospodarstwach rolnych w zakresie OZE, aby ograniczyć koszty i spełnić wymagania formalne programów wsparcia.
Inwestycje w gospodarstwach rolnych w zakresie OZE jako element modernizacji
Modernizacja gospodarstwa obejmuje dziś więcej niż zakup maszyn, ponieważ budynki i urządzenia gospodarskie coraz częściej zasila energia wytworzona we własnym gospodarstwie. Takie inwestycje najczęściej dotyczą trzech rozwiązań, które różnią się kosztem i zastosowaniem.
|
Instalacja fotowoltaiczna najniższy koszt wdrożenia, zasila budynki gospodarskie i urządzenia produkcyjne |
Biogazownia wykorzystuje odchody zwierzęce i odpady roślinne, sprawdza się w gospodarstwach z hodowlą bydła lub świń |
Pompa ciepła ogrzewa budynki i wodę, ogranicza zużycie oleju opałowego lub węgla |
|---|
Wybór technologii zależy od profilu produkcji oraz dostępności surowca do wytworzenia energii.
Etapy przeprowadzenia inwestycji w gospodarstwie
Przeprowadzenie inwestycji w instalację OZE wymaga kilku etapów następujących jedno po drugim, ponieważ błąd na wczesnym etapie utrudnia uzyskanie dofinansowania na dalszym.
|
1. Sprawdzenie kwalifikacji ocena, czy gospodarstwo spełnia kryteria dostępu do wybranego naboru |
2. Przygotowanie wniosku i kosztorysu opracowanie dokumentacji formalnej wraz z biznesplanem |
3. Negocjacja ofert zakupowych wybór dostawcy instalacji i ustalenie warunków zakupu |
4. Rozliczenie przyznanej dotacji złożenie dokumentów potwierdzających realizację inwestycji |
|---|
Każdy etap wymaga innej wiedzy, od znajomości programów wsparcia po umiejętność negocjacji z producentami urządzeń.
Finansowanie instalacji fotowoltaicznych i biogazowych
Dotacja rzadko pokrywa całość kosztów instalacji OZE, dlatego rolnicy sięgają po kredyt preferencyjny lub leasing na brakującą część inwestycji. Pożyczka na wkład własny pozwala rozpocząć realizację projektu przed wypłatą środków unijnych lub krajowych, co ma znaczenie przy instalacjach o wyższym koszcie, jak biogazownie. W praktyce gospodarstwo najpierw pokrywa część wydatków z własnych środków lub finansowania zewnętrznego, a dotację otrzymuje po zakończeniu inwestycji.
Dokumentacja i kryteria dostępu do wsparcia
Ubieganie się o środki na instalacje OZE wymaga dokumentacji, która obejmuje wniosek, kosztorys oraz aktualną ewidencję gruntów gospodarstwa. Programy wsparcia stawiają też wymogi środowiskowe, dotyczące na przykład przechowywania odchodów zwierzęcych przy biogazowniach lub lokalizacji paneli fotowoltaicznych względem budynków. Niespełnienie jednego z kryteriów dostępu skutkuje odrzuceniem wniosku, nawet gdy pozostała dokumentacja jest przygotowana prawidłowo.
Jak przeprowadzić inwestycje w gospodarstwach rolnych w zakresie OZE w praktyce?
Przeprowadzenie inwestycji w gospodarstwach rolnych w zakresie OZE ma stałą kolejność działań. Obejmuje sprawdzenie kwalifikacji, wybór technologii zgodnej z profilem gospodarstwa, przygotowanie wniosku i kosztorysu oraz rozliczenie wsparcia po zakończeniu montażu. Zmiana technologii po złożeniu wniosku zwykle wymaga korekty całej dokumentacji, dlatego kolejność etapów nie jest przypadkowa. Polska Agencja Doradztwa Rolniczego (padr.pl) prowadzi ten proces od sprawdzenia kwalifikacji gospodarstwa przez przygotowanie wniosku i kosztorysu aż po rozliczenie przyznanej dotacji.